काठमाडौं । नेपाललगायत विश्वमा मधुमेहको रोग तीव्र गतिमा बढ्दै गएको छ । यसले युवा–युवतीहरुसँगै वृद्धवृद्धालाई पनि आफ्नो चपेटामा लिइरहेको छ । यसको एक राम्रो पक्ष के हो भने यो जसरी फैलिरहेको छ, त्यसमा तिव्र अनुसन्धान पनि हुँदैछ ।

यस रोगको बारेमा हालै गरिएको एक अनुसन्धानले नयाँ खुलासा गरेको छ । एक गिलास दूधले मधुमेहको जोखिम १० प्रतिशतले कम गर्ने कुरा पत्ता लगाएको हो । दुग्धजन्य पदार्थको सन्तुलित प्रयोगले यस रोगको जोखिमबाट बच्न सकिने विज्ञहरुको विश्वास छ ।

अनुसन्धानबाट पत्ता लाग्यो कि दूधमा धेरै महत्त्वपूर्ण पोषक तत्वहरू हुन्छन्, जसले रगतमा रहेको ग्लुकोजलाई ऊर्जामा रूपान्तरण गर्ने क्षमता बढाउँछ । यसले मधुमेहको जोखिमलाई पनि कम गर्छ ।

मधुमेह एउटा यस्तो रोग हो, जसको ख्याल गरिएन भने यसले मानिसलाई जीवनभर समस्यामा पार्न सक्छ । खतरनाक स्तरमा पुग्दा व्यक्तिको आँखाको क्षमतामा असर पर्छ । रोगी अन्धो समेत बन्न सक्ने खत्तरा हुन्छ ।

यसका साथै मधुमेहले घातक स्ट्रोक र हृदय रोगहरूमा पनि बढावा दिन्छ । मधुमेहले रगतमा रहेको ग्लुकोज प्रयोग गर्ने शरीरको क्षमतालाई असर गर्छ । अर्थात्, यस्तो अवस्थामा शरीरले ग्लुकोजलाई ऊर्जामा रूपान्तरण गर्ने क्षमता गुमाउँछ, जसकारण यो छिट्टै टाइप २ मधुमेह बन्न सक्छ ।

अन्तर्राष्ट्रिय मधुमेह महासंघ (आईडीएफ) को तथ्यांक अनुसार विश्वभर करिब ५५ करोड मानिस मधुमेहबाट पीडित छन् । सोही समयमा, भारतमा प्रत्येक १२ जनामा ​​एक जनालाई मधुमेह छ । हालैका वर्षहरूमा, भारतमा यस रोगका बिरामीहरूको संख्या द्रुत रूपमा बढेको छ, जसको सबैभन्दा ठूलो कारण गलत खानपान र जीवनशैली हो ।

दुधले मधुमेहलाई टाढा राख्छ युरोपेली संघको मधुमेहसम्बन्धी अध्ययनले दूध, दहीजस्ता दुग्धजन्य पदार्थले यो रोगबाट बच्न मद्दत गर्ने देखाएको छ । मधुमेहमा दूधको प्रभाव जान्नका लागि अनुसन्धानकर्ताहरूको टोलीले १३ वटा ठूला अध्ययन गरेका थिए, जसमा उनीहरूले दैनिक एक गिलास दूधले मधुमेहको जोखिम १० प्रतिशतले कम गर्ने पत्ता लगाएका हुन् । खान जान्यो भने दुध नै औषधि बन्ने रहेछ अनुशन्धानमा सहभागी एक चिकित्सकले भने ।

यसबाहेक कुनै पनि दुग्धजन्य पदार्थको २ सय ग्रामले रोगलाई पाँच प्रतिशतले कम गर्छ भने एक कचौरा दहीले मधुमेहको जोखिम ६ प्रतिशतले कम गर्छ । तर, यस अवधिमा चिज, माछा र अण्डाबीच मधुमेहको जोखिम कम गर्ने कुनै सम्बन्ध भेटिएन ।

इटालियन युनिभर्सिटी अफ नेपल्सका एक शोधकर्ताले भने, ‘डेरी उत्पादनमा पोषक तत्व, भिटामिन र अन्य धेरै बायोएक्टिभ यौगिकहरू प्रशस्त हुन्छन्, जसले ग्लुकोजलाई ऊर्जामा रूपान्तरण गर्न महत्त्वपूर्ण भूमिका खेल्छ ।’

उनले थप्दै भने, ‘उदाहरणका लागि, ह्वी प्रोटिनको प्रयोगले रगतमा चिनीको मात्रामा भएको वृद्धिलाई नियन्त्रण गर्न जान्छ । प्रोबायोटिक्सको प्रयोग ग्लुकोज मेटाबोलिजिङसँग सम्बन्धित छ । दहीमा प्रचुर मात्रामा प्रोबायोटिक्स हुन्छ, जसले नियमित सेवनले टाइप २ मधुमेहको जोखिम कम गर्न सक्छ भन्ने स्पष्ट देखाउँछ । यसका साथै दूधबाट शरीरलाई क्याल्सियम प्राप्त हुन्छ, जसले हड्डीलाई मजबुत बनाउँछ र हड्डीसँग सम्बन्धित रोगको जोखिम पनि कम गर्छ ।’

उनका अनुसार दूधले निद्राको समस्या हटाएर दाँत बलियो बनाउँछ । यस बाहेक शरीरलाई आइरन प्राप्त हुन्छ, जसले रगतसम्बन्धी रोगको जोखिम कम गर्छ । हामी सबैलाई थाहा छ हामीबीच दुई प्रकारका मधुमेहहरू हुन्छन् । टाइप १ मधुमेहमा, इन्सुलिन उत्पादन कम हुन्छ वा पूर्ण रूपमा बन्द हुन्छ । यसलाई धेरै हदसम्म नियन्त्रण गर्न सकिन्छ ।

टाइप २ मधुमेहमा रगतमा चिनीको स्तर धेरै छिटो बढ्छ, यसलाई नियन्त्रण गर्न धेरै गाह्रो हुन्छ । सोही समयमा, यदि तपाईले लामो समयसम्म कम फ्याट डेरी उत्पादनहरू उपभोग गर्नुभयो भने, यसले टाइप २ मधुमेहको जोखिम कम गर्छ ।

त्यस क्रममा, मधुमेह र रातो मासुको प्रभावमा पनि अध्ययन गरिएको थियो, जसमा शोधकर्ताहरूले पत्ता लगाए कि हरेक दिन रातो मासु खाँदा टाइप २ मधुमेह हुने खतरा बढ्छ । यदि कुनै व्यक्तिले दैनिक १०० ग्राम रातो मासु खान्छ भने मधुमेहको जोखिम २२ प्रतिशतले बढ्न सक्छ । अर्कोतिर, यसको मात्रा ५० ग्राम हुँदा पनि आठ देखि १० प्रतिशतको जोखिम बढ्न सक्छ ।

सम्बन्धित खबरहरु