काठमाडौं । नेपालका अधिकांश ठाउँमा डेंगुको सङ्क्रमण फैलिएको थियो । अहिले केही कम भएपनि धेरै मानिस संक्रमित भएका थिए । कोरोनापछि डेंगुका कारण स्वास्थ्य क्षेत्रमा ठूलो दवाव परेको छ ।

स्वास्थ्य विज्ञहरुका अनुसार लामखुट्टेको टोकाइबाट लाग्ने यो रोग कतिपय अवस्थामा घातक पनि हुनसक्छ । यसबाहेक डेंगुको समयमा प्लेटलेट्स कम हुँदा शरीरमा धेरै गम्भीर जटिलताहरू देखा पर्न सक्छन्, जसको असर लामो समयसम्म रहन्छ। यसलाई पोष्ट डेंगु भनिन्छ । यो बेला विशेष स्याहार गरिएन भने ज्यान जानपनि सक्छ ।

डेंगु निको पार्ने कुनै खास उपचार नभए पनि यसको लक्षण कम गर्न औषधि दिइन्छ। स्वास्थ्य विज्ञहरूका अनुसार डेंगुबाट निको भइसकेपछि पनि कतिपय व्यक्तिमा लामो समयसम्म धेरै लक्षणहरू रहन सक्छन्। डेंगुको भाइरस जराबाट उन्मूलन भइसकेपछि पनि शरीरमा केही यस्ता समस्या रहन्छ, जसले तपाईंलाई लामो समयसम्म सताउन सक्छ। यस्ता केही लक्षण र बच्ने उपायका बारेमा यहाँ जान्नुहोस् ।

के भन्छन् स्वास्थ्य विज्ञ ?
इन्टेन्सिभ केयरका वरिष्ठ चिकित्सक डा. सौरभ गुप्ताले डेंगुसँग सम्बन्धित लक्षण निको भइसकेपछि विरलै देखिने भए पनि पहिलेदेखि नै कमजोर रोग प्रतिरोधात्मक क्षमता भएका व्यक्तिमा यस्ता केसहरू देखिने बताउनुभयो । डेंगुबाट भर्खरै फर्केकाहरूले यी कुरा र लक्षणहरूमा विशेष ध्यान दिनुपर्छ। यस्ता केही लक्षणका बारेमा जान्नुहोस् ।

धेरै थकित र कमजोर महसुस
डेंगु निको भएपछि धेरैजसो मानिसमा लामो समयसम्म थकान र कमजोरी महसुस हुने समस्या देखिन्छ । डा. सौरभ भन्नुहुन्छ, डेंगु हुँदा मानिसलाई लामो समयसम्म १०२–१०४ डिग्री फरेनहाइट ज्वरो आउने गर्छ ।

यस बाहेक प्लेटलेट कम भएमा शरीरमा नकारात्मक असर बढी हुन्छ । यी कारणले गर्दा थकान र कमजोरीको समस्या केही दिनसम्म रहन्छ । थप रूपमा, संक्रमणहरूबाट लड्दा प्रतिरक्षा प्रणालीलाई पनि असर गर्न सक्छ, एक व्यक्तिलाई पुनः संक्रमणको खतरा पनि हुन सक्छ।

कपाल झर्ने समस्या
कोभिड–१९ बाट निको भएका बिरामीमा कपाल झर्ने समस्या देखिएको थियो, त्यसैगरी डेंगुको संक्रमणपछि पनि मानिसमा यस्तो समस्या हुनसक्छ । डेंगुका गम्भीर लक्षण भएका व्यक्तिहरूले निको भएपछि कपाल झर्ने अनुभव गर्न सक्छन्। डेंगु औषधिको साइड इफेक्टको रूपमा मानिसहरूलाई एलोपेसिया पनि हुन सक्छ।

यस्ता लक्षण देखि सावधान रहनुहोस्
डेंगुबाट निको भइसकेपछि मानिसलाई जोर्नी र मांसपेशी दुख्ने, तौल घट्ने, भोक नलाग्ने, लामो समयसम्म चक्कर लाग्ने जस्ता समस्या हुन सक्ने चिकित्सकहरू बताउँछन् । यही कारणले गर्दा निको भएपछि केही महिनासम्म मानिसहरूलाई विशेष सावधानी अपनाउन सल्लाह दिइन्छ।

कसरी सुरक्षित रहने
डा सौरभ बताउँनुहुन्छ, डेंगुबाट निको भइसकेपछि गरिएको लापरवाहीले समस्यामा पार्न सक्छ, त्यसैले अस्पतालबाट डिस्चार्ज हुनुलाई उपचारको रूपमा लिनु ठीक होइन । डेंगुको बेला शरीरमा संक्रमणसँग लड्नका लागि सूक्ष्म पोषक तत्वमा कमी आउँछ, जसका कारण लामो समयसम्म तपाईलाई केही समस्या हुन सक्छ।

यसबाट बच्न शरीरलाई हाइड्रेटेड राख्नुपर्छ । ती चीजहरूलाई आहारमा समावेश गर्नुहोस् ताकि शरीरले आवश्यक सबै पोषक तत्वहरू पूरा गर्न सकोस्। डाक्टरले तोकेका सबै औषधि र सप्लिमेन्टहरू सेवन गरिरहनुहोस्। कुनै समस्या भएमा तुरुन्तै डाक्टरसँग परामर्श लिनुहोस्।

सम्बन्धित खबरहरु