बाली । इन्डोनेशियाको बाली टापुमा गालुङ्गान पर्वको ठूलो उत्सव हुन्छ । यो पर्व बालीनेस हिन्दुहरूको सबैभन्दा महत्त्वपूर्ण र ठूलो चाड हो । जसमा सृष्टिकर्ता र पूर्वजहरूको आत्मालाई सम्मान गरिन्छ। यसले धर्म (भलाइ) को अधर्म (खराबी) माथिको विजयलाई प्रतीक गर्दछ। घरघरमा पेन्जोर (सजिएको खजुरको बोट), फलफूलको भोग र परम्परागत सफेद पोशाकमा सजिएका स्थानीय मानिसहरूले यस पर्वलाई विशेष बनाएका छन्।
बालीमा ५० हजारभन्दा बढी मन्दिरहरू छन्। प्रत्येक घर–परिवार र गाउँमा मन्दिर हुन्छ। हरेकका खेतमा थाम हुन्छ । बालीनेस हिन्दुहरूले दैनिक तीनवटा मन्दिरमा पूजा गर्छन्। यसका साथै ठूला मन्दिरहरूमा विशेष अवसरमा जाने गर्दछन् । हरेक बिहान घरको मन्दिरमा पूजा गरेर खेतको थाममा पाती चढाउँछन् ।
बालीका मन्दिरहरू नेपाल, भारतीय हिन्दु मन्दिरभन्दा फरक छन्। तिनीहरू खुला परिसरमा छन् । धेरै ढोकाहरू पार गरेपछि मात्र गर्भगृहमा पुगिन्छ। केही प्रसिद्ध मन्दिरहरू जस्तै पुरा तिर्ता एम्पुल (पवित्र पानीको मन्दिर), तमन आयुन (राजपरिवार मन्दिर) र तानाह लोट (समुद्रकिनारको मन्दिर) पर्यटकहरूका लागि आकर्षणको केन्द्र हुन्।
बालीको ८५ प्रतिशत जनसंख्या हिन्दु धर्ममा आस्था राख्छ । जुन पाँचौं शताब्दीमा भारतबाट आएको मानिन्छ। बालीनेस हिन्दु धर्मले पुनर्जन्म, कर्म र मोक्षमा विश्वास गर्दछ । जन्म, विवाह र मृत्यु जस्ता संस्कारहरूलाई महत्त्व दिन्छ। यसका साथै बालीमा परम्परागत नृत्य, संगीत र कलाहरू हिन्दु पौराणिक कथाहरूबाट प्रेरित छन्।
गालुङ्गान पर्वको अवसरमा बारोंग (पौराणिक जीव) को नृत्य सडकहरूमा प्रदर्शन गरिन्छ । जसले भलाइ र खराबीको सन्तुलन कायम गर्ने मान्यता छ। पर्वको अन्तिम दिन कुनीङ्गानमा परिवारजनहरू एकठाउँ हुन्छन् र परम्परागत बालीनेस खाना जस्तै लावार र साते खान्छन्।
बाली आफ्नो प्राकृतिक सुन्दरता, समुद्र तट र हिन्दु संस्कृतिका लागि प्रसिद्ध छ। यसको कला, नृत्य र चाडपर्वहरूले पर्यटकहरूलाई मन्त्रमुग्ध पार्छन्।
बालीका प्रमुख मन्दिरहरू
पुरा बेसाकिह (मातृ मन्दिर)
पुरा तानाह लोट (सबैभन्दा धेरै फोटो खिचिएको मन्दिर)
पुरा तिर्ता एम्पुल (पवित्र स्नान)
तमन आयुन मन्दिर (सुन्दर बगैंचा)

