काठमाडौं । नेपालमा अहिले कण्डम र अन्य परिवार नियोजनका साधनहरूको अभाव देखिएको छ। वार्षिक ३ करोडजति कण्डमको खपत हुने नेपालमा अहिले कण्डम, पिल्स, सँगिनी सुई लगायतका परिवार नियोजनका साधनहरूको चरम अभाव भएको छ।
यो समस्या समयमै खरिद प्रक्रिया अघि नबढाइएको कारण उत्पन्न भएको हो। स्वास्थ्य सेवा विभागको केन्द्रीय भण्डारमा कण्डम र अन्य साधनहरूको स्टक छैन र परिवार कल्याण महाशाखाले आपूर्ति गर्न सकेको छैन।
अमृता पहाडी, वरिष्ठ सामुदायिक नर्सिङ अधिकृतका अनुसार, “खरिद प्रक्रिया ढिला हुँदा मागअनुसारको परिवार नियोजनका साधनको आपूर्ति गर्न सकिएको छैन। अब एक डेढ महिनामा आपूर्ति गर्न सकिन्छ।”
अर्को समस्या अमेरिकी राष्ट्रपति डोनल्ड ट्रम्पले यूएसएड कार्यक्रम बन्द गरेपछि आएको हो। यसले गर्दा नेपाललाई अनुदान स्वरुप दिने परिवार नियोजनका साधनहरू, जस्तै ९ लाख भायल डिपो, उपलब्ध भएन।
वार्षिक २ लाख जति डिपो र ३ करोड कण्डमको माग हुने नेपालमा, सरकारले मात्र खरिद गर्नुपर्ने बाध्यता रहेको छ। यद्यपि, गत वर्ष ८ करोड कण्डम मात्र खरिद गरिएको थियो, जसले गर्दा अहिले खरिद प्रक्रिया ढिला भएको हो।
सरकारले वार्षिक ४० करोड रुपैयाँ बराबरको परिवार नियोजनका साधन खरिद गर्ने गरेको छ, जसमा दातृ निकायले पनि सहयोग पुर्याउँछन्। यस अवस्थामा, अझै आपूर्ति बढाउन सरकारको तत्परता आवश्यक छ।
कण्डमको अभावले यौन संक्रमित रोगहरू र अनिच्छित गर्भधारणको समस्या बढाउन सक्छ, जसका लागि तत्काल समाधानको आवश्यकता छ।

