सन्तोष सुवेदी, काठमाडौं । भारतीय प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीले विरलै कुनै विदेशी नेतालाई एक्लै भेट्ने गर्छन्। तर बैंककमा उनले प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीलाई भेट्दा कुनै उच्च अधिकारीलाई सामेल गराएनन्। यो भेट नेपाल-भारत सम्बन्धमा नयाँ मोड ल्याउने संकेतको रूपमा हेरिएको छ।
बैंकक भेट: न्युयोर्कभन्दा बढी प्रभावकारी
सेप्टेम्बरमा न्युयोर्कमा भएको भेटमा मोदीले आफ्नो टोलीसहित ओलीलाई भेटेका थिए। तर अप्रिलमा बैंककको ओरियन्टल होटलमा भएको भेट ३५ मिनेटसम्म एक्लाएक्लै भयो। मोदीले म्यानमारका सेनाप्रमुख र बंगलादेशका अन्तरिम सरकार प्रमुखलाई समूहमा भेटेका थिए, तर ओलीलाई भने व्यक्तिगत रूपमा भेटे।
मोदीले किन तोडे आफ्नो परम्परा ?
भारतका लागि नेपाल रणनीतिक रूपमा महत्त्वपूर्ण छ। कूटनीतिक मामिलाका जानकार इन्द्र अधिकारीका अनुसार मोदीले नेपाललाई गम्भीर रूपमा सुन्न आवश्यक ठानेर ओलीलाई एक्लै भेटेका हुन्।
“नेपाललाई सुन्नुपर्छ भन्ने मोदीको सोच देखियो। यसकारण उनले परम्परा तोड्दै ओलीलाई विशेष रूपमा भेटे,” अधिकारी भन्छन्।
भेटमा के कुराकानी भयो ?
बैठकपछि दुबै नेताले सामाजिक सञ्जालमा सकारात्मक सन्देशहरू दिए। मोदीले एक्स (पूर्व ट्विटर) मा लेखे:
“प्रधानमन्त्री ओलीसँगको भेट फलदायी रह्यो। भारत-नेपाल सम्बन्धलाई उच्च प्राथमिकता दिइएको छ। ऊर्जा, कनेक्टिभिटी, संस्कृति र डिजिटल प्रविधि जस्ता विषयमा छलफल भयो।”
ओलीले फेसबुकमा लेखे:
“मोदीजीसँग आत्मीय र सौहार्दपूर्ण संवाद भयो। विम्स्टेक शिखर सम्मेलनसँगै दुई देशीय सम्बन्ध र क्षेत्रीय सहकार्यबारे नयाँ साझेदारी गर्न यो संवाद महत्त्वपूर्ण हुनेछ।”
सगरमाथा संवादमा मोदी नेपाल आउलान् ?
प्रधानमन्त्री ओलीले मोदीलाई जेठमा हुने सगरमाथा संवादमा औपचारिक निमन्त्रणा गरेका छन्। मोदीले “काठमाडौं आउन सक्दो प्रयास गर्ने” भन्दै निमन्त्रणा स्वीकारे।
तर भारतका लागि पूर्वराजदूत लोकराज बरालका अनुसार “मुख्य परीक्षण मोदी काठमाडौं आउने होइन, बरु ओलीको दिल्ली भ्रमण हुनेछ।” भारतीय विश्लेषक अशोक मेहता पनि यसमा सहमत छन्। “नेपाल-भारत सम्बन्धमा वास्तविक सुधारको लिटमस टेस्ट दिल्लीमा हुनेछ, काठमाडौंमा होइन।”- अशोक मेहता
मोदी-ओली भेटले नेपाल-भारत सम्बन्धमा नयाँ सम्भावनाहरू जन्माएको छ। आगामी सगरमाथा संवाद र ओलीको सम्भावित दिल्ली भ्रमणपछि मात्र सम्बन्ध कति सुधारियो भन्ने ठम्याउन सकिनेछ।
प्रकाशित मिति : २०८१ चैत्र २१ गते शुक्रवार
