काठमाडौं। अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पको दोस्रो कार्यकाल सुरु भएको तीन महिनाभित्रै ६७ जना नेपाली गैरकानुनी रूपमा बस्दै आएको भन्दै देशनिकाला (डिपोर्ट) गरिएको छ। जनवरी २०, २०२५ (माघ ७, २०८१) देखि अप्रिल २८, २०२५ सम्मको तथ्यांकअनुसार यी नेपालीहरूलाई अमेरिकी अध्यागमन तथा भन्सार सेवा (आईसीई) ले पक्राउ गरी नेपाल फर्काएको हो।
त्रिभुवन अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलको अध्यागमन कार्यालयका अनुसार, डिपोर्ट हुनेमा ७ जना महिला र ५६ जना पुरुष छन्। समयावधिको आधारमा डिपोर्ट संख्या यस्तो छ:
जनवरी २०२५: ६ जना
फेब्रुअरी २०२५: २० जना
मार्च २०२५: ३० जना
अप्रिल २०२५ (अप्रिल १३ सम्म): ७ जना
यीमध्ये ८ जना नेपालीलाई मार्च ५ मा चार्टर्ड विमानमार्फत र ५५ जनालाई नियमित उडानमार्फत नेपाल फर्काइएको थियो। थप रूपमा, अप्रिल २७ मा प्रकाशित अन्नपूर्ण पोस्टको समाचारअनुसार ४ जना नेपाली (बुढा मगर, बोहोरा, बुढा पुन र वली) लाई गत साता एयर इन्डियाको उडानबाट काठमाडौं ल्याइएको छ। यी ४ जना अप्रिल १३ सम्मको तथ्यांकमा समावेश नभएको अनुमान गरिएको छ।
ट्रम्पको दोस्रो कार्यकालमा आप्रवासन नीतिमा अभूतपूर्व कडाइ गरिएको छ। जनवरी २० देखि मार्च १० सम्ममा ३२,८०९ गैरकानुनी आप्रवासी पक्राउ परेका छन्। ट्रम्पले जुन २४, २०१५ पछि प्रवेश गरेका र अस्थायी संरक्षित हैसियत (टीपीएस) नभएका आप्रवासीहरूलाई प्राथमिकतामा राखेर डिपोर्टेशन अभियान तीव्र पारेका छन्। अप्रिल ५ सम्ममा अमेरिकाले ३५० भन्दा बढी डिपोर्टेशन उडान (चार्टर्ड र व्यावसायिक) सञ्चालन गरेको छ।
नेपाल फर्काइएका ६७ जनाबाहेक, मार्च ४ मा ३ जना नेपालीलाई अमेरिकाले पनामा डिपोर्ट गरेको थियो। यी नेपालीहरू अमेरिका–मेक्सिको सीमाबाट अवैध प्रवेश गरेको आशंकामा पक्राउ परेका थिए। यी ३ जनालाई नेपाल–बाहिर डिपोर्टको गणनामा राखिएको छैन, तर समावेश गरेमा ट्रम्पको कार्यकालमा कुल डिपोर्ट संख्या ७० पुग्छ।
नेपालमा डिपोर्ट भएकाहरूको पुनर्स्थापना र सामाजिक पुनःएकीकरण चुनौतीपूर्ण बनेको छ। नेपाल प्रहरीको मानव बेचबिखन अनुसन्धान ब्यूरोले डिपोर्ट भएकाहरूसँग मानव तस्करीको सम्भावनाबारे सोधपुछ गरिरहेको छ। विज्ञहरूले नेपाल सरकारलाई गैरकानुनी आप्रवासन रोक्न र डिपोर्ट भएकाहरूलाई सहयोग गर्न ठोस नीति बनाउन सुझाएका छन्।
