भारतको उत्तराखण्डको चमोली जिल्लामा शुक्रबार (फेब्रुअरी २८, २०२५) ठूलो हिमपहिरो गएको छ। यो घटना चमोली जिल्लाको माना गाउँ नजिकै भएको हो, जुन भारत-तिब्बत सीमा क्षेत्रमा पर्छ। हिमपहिरोमा परी सीमा सडक सङ्गठन (बीआरओ) का सडक निर्माणमा संलग्न ५७ जना कामदार हिउँको ठूलो थुप्रोमुनि फसेका थिए। पछिल्लो जानकारीअनुसार, तीमध्ये १६ जनाको उद्धार गरिएको छ, तर बाँकी ४१ जना अझै फसेको अवस्थामा छन्।
उत्तराखण्डका मुख्यमन्त्री पुष्करसिंह धामीले घटनाबारे जानकारी दिँदै भन्नुभयो, “सीमा सडक सङ्गठन (बीआरओ) शिविरका निर्माण मजदुरहरू माना गाउँ नजिकै सडक निर्माणको काम गरिरहेका बेला एक्कासि हिमपहिरो आएको थियो। केही व्यक्ति हिउँमुनि फसेका छन्। उद्धारका लागि सुरक्षाकर्मी र राहत टोली त्यसतर्फ परिचालित भएका छन्।” उहाँले राहत र उद्धार कार्यमा भारत-तिब्बत सीमा प्रहरी (आईटीबीपी), बीआरओ, राष्ट्रिय आपदा प्रतिक्रिया बल (एनडीआरएफ) र राज्य आपदा प्रतिक्रिया बल (एसडीआरएफ) संलग्न रहेको बताउनुभयो।
प्रहरी मुख्यालयका प्रवक्ता तथा महानिरीक्षक निलेश आनन्द भर्नेले भने, “माना नजिकैको सीमा सडक सङ्गठनको शिविरमा ठूलो हिमपहिरो खसेको छ, जसमा ५७ जना कामदार फसेका थिए। हालसम्म १६ जनाको उद्धार गरिएको छ र उनीहरूलाई गम्भीर अवस्थामा माना नजिकैको सेनाको क्याम्पमा लगिएको छ। बाँकीको खोजी र उद्धार कार्य जारी छ।” बीआरओका कार्यकारी इन्जिनियर सीआर मीनाले उद्धार कार्यमा भारी हिमपात र प्रतिकूल मौसमले चुनौती थपिएको बताउनुभयो। उहाँले भन्नुभयो, “तीनदेखि चारवटा एम्बुलेन्स घटनास्थलतर्फ पठाइएको छ, तर बाक्लो हिमपात र बन्द सडकका कारण उद्धार टोलीलाई पुग्न कठिनाइ भइरहेको छ।”
भारतीय सेनाको इबेक्स ब्रिगेडले पनि उद्धार कार्यमा सहभागिता जनाएको छ। सेनाले जारी गरेको विज्ञप्तिमा भनिएको छ, “भारी हिमपात र साना हिमपहिरोका बाबजुद उद्धार कार्य तीव्र गतिमा चलिरहेको छ। जोशीमठबाट थप चिकित्सा स्रोत र उपकरणहरू माना पठाइँदै छन्।” यस्तै, भारत सरकारका गृहमन्त्री अमित शाहले मुख्यमन्त्री धामी, आईटीबीपीका डीजी र एनडीआरएफका डीजीसँग कुराकानी गरी उद्धार कार्यलाई प्राथमिकतामा राखिएको बताउनुभएको छ।
उहाँले भन्नुभयो, “हादसामा फसेका व्यक्तिलाई सुरक्षित निकाल्नु हाम्रो पहिलो प्राथमिकता हो। स्थानीय प्रशासन पूर्ण रूपमा उद्धारमा जुटेको छ र एनडीआरएफका दुई टोली पनि चाँडै घटनास्थल पुग्दै छन्।” मौसम विभाग (आईएमडी) ले उत्तराखण्डका पहाडी क्षेत्रहरूका लागि ‘अरेन्ज अलर्ट’ जारी गरेको छ, जसअनुसार शुक्रबार रातिसम्म २० सेन्टिमिटरसम्म भारी हिमपात हुने अनुमान गरिएको छ।
यसअघि बिहीबार, रक्षा भू-सूचना अनुसन्धान प्रतिष्ठान (डीजीआरई) ले चमोली, उत्तरकाशी, रुद्रप्रयाग, पिथौरागढ र बागेश्वर जिल्लाका २,४०० मिटरभन्दा माथिका क्षेत्रमा २४ घण्टाका लागि हिमपहिरोको चेतावनी जारी गरेको थियो। हालसम्मको जानकारीअनुसार, उद्धार कार्यमा जटिल मौसम र बन्द सडकले बाधा पुर्याइरहेको छ। जोशीमठ र माना बीचको सडक खुलाउने प्रयास पनि जारी छ। यो घटनाले हिमाली क्षेत्रमा निर्माण कार्यको जोखिम र मौसमी चेतावनीको महत्त्वलाई पुनः उजागर गरेको छ।
